Η έκθεση ταξιδεύει στο παρελθόν της τέχνης με έργα τεσσάρων πρωτοπόρων γυναικών, της Ελένης Μπούκουρη – Αλταμούρα (1821-1900) της Θάλειας Φλωρά (1871-1960) της Σοφίας Λασκαρίδου (1875-1965) και της Κλεονίκης Ασπριώτη (1870-1938). Σημαντική από κάθε άποψη αυτή η παρουσίαση έργων τους που δίνει το στίγμα της δεξιότητας και γνώσης των γυναικών αυτών της ζωγραφικής. Στην εποχή τους απαγορευμένη η ζωγραφική σαν επάγγελμα και η φοίτηση των γυναικών στην Σχολή Καλών Τεχνών. Αυτές οι γυναίκες ξεπέρασαν τα όριά τους και τους νόμους της κοινωνίας τους. Έδωσαν την ευκαιρία να αναγνωρισθεί η γυναικεία τους υπόσταση ως καλλιτέχνιδες και να ανοίξουν δρόμους για το μέλλον πολλών γυναικών. Φοίτησαν με άνδρες σε Καλλιτεχνικές Σχολές της Ευρώπης χωρίς φόβο και άφησαν έργα τους σε Μουσεία εκτός Ελλάδος. Η προσωπική ιστορία της κάθε μίας γυναίκας από αυτές προκαλεί θαυμασμό και είναι οι πρώτες που έβαλλαν θεμέλια όχι μόνον στην τέχνη των γυναικών αλλά και στα πρότυπα γυναικείας ανεξαρτησίας στην κοινωνικό-οικονομική ζωή τότε και του μέλλοντος. Με μία σύντομη αναφορά στα δρώμενα της ζωής τους μπορούμε να έχουμε και μια κριτική άποψη για την εξέλιξη της τέχνης πέρα από τα όρια που της επιτρεπόταν στην κοινωνία τους.
Ελένη Μπούκουρη – Αλταμούρα. Μεγαλωμένη σε ένα ασυνήθιστα προοδευτικό περιβάλλον είχε την τύχη να έχει πατέρα της τον καπετάνιο Ιωάννη Μπούκουρη η Μπούκουρα ο οποίος την επέτρεψε να μαθητεύσει καταρχήν ιδιωτικά στον δάσκαλο Raffaello Ceccoli. Για να μπορέσει να παρακολουθήσει μαθήματα στην Σχολή Ναζαρηνών ζωγράφων στη Ρώμη έκανε εγγραφή με ανδρικό όνομα Ιωάννης Χρυσίνης ανοίγοντας δρόμους για να φοιτούν γυναίκες. Δυστυχώς η ζωή της έδωσε μεγάλο πλήγμα με τον θάνατο των δύο παιδιών της. Είχε αποκτήσει ήδη όνομα και θέση υψηλή στον καλλιτεχνικό κόσμο. Δούλεψε δίπλα σε μεγάλα ονόματα όπως ο Νικηφόρος Λύτρας σε επιτροπές εκθέσεων. Σε έναν ανδροκρατούμενο χώρο έλαμψε με την παρουσία της και την δουλειά της. Δυστυχώς σήμερα σώζονται πολύ λίγα έργα της διότι μετά τον θάνατο των παιδιών της κατέστρεψε τα έργα της. Η Κλεονίκη Ασπριώτη ξεκίνησε ως παιδαγωγός. Σπούδασε στο Ζάππειο Παρθεναγωγείο της Κωνσταντινούπολης. Η αγάπη για την ζωγραφική την οδήγησε στο Μόναχο και στο Παρίσι να σπουδάσει ιδιωτικά. Ζωγράφισε το ατελιέ του γλύπτη Κάρλ Μίλες στο Παρίσι το οποίο βρίσκεται στο Μουσείο γλυπτικής των έργων του Κάρλ Μίλες, “Millesgarden” Σουηδία. Άφησε ζωγραφική ιδιαίτερης χρωματικής και συναισθηματικής γκάμας. Η Θάλεια Φλωρά Καραβία υπήρξε μια σημαντική καλλιτέχνης στην ιστορία της ελληνικής τέχνης. Κόρη του Ιερέα Χριστόδουλου Φλωρά έτυχε να μεγαλώνει σε προοδευτικό περιβάλλον. Απόφοιτη του Ζάππειου Παρθεναγωγείου της Κωνσταντινούπολης σπούδασε ζωγραφική στο Μόναχο κοντά στον Νικόλαο Γύζη τον Γεώργιο Ιακωβίδη και τον Γεράσιμο Βώκο. Συνέχισε τις σπουδές στο Παρίσι. Έζησε στην Αίγυπτο με τον σύζυγό της Νικόλαο Καραβία, εκδότη Εφημερίδας. Έγινε πολεμική ανταποκρίτρια από τα πολεμικά μέτωπα των Βαλκανικών Αγώνων και της Μικρασιατικής Εκστρατείας πολύ πρωτότυπο για γυναίκα. Μία σπουδαία καλλιτέχνης που προκάλεσε αίσθηση με την ζωγραφική της.
Η Σοφία Λασκαρίδου μεγάλωσε σε εύπορο περιβάλλον με απόλυτη ελευθερία, κόρη του Λάσκαρη Λασκαρίδη και της παιδαγωγού Αικατερίνης Χριστομάνου. Δεν παντρεύθηκε ώστε χωρίς δεσμεύσεις να κυνηγήσει το όνειρο της ζωής της ταξιδεύοντας. Ζήτησε και πέτυχε από τον Βασιλιά Γεώργιο Α΄ την ισότιμη φοίτηση των γυναικών στη Σχολή Καλών Τεχνών. Αυτό έδινε στις γυναίκες το δικαίωμα να παρακολουθήσουν μαθήματα γυμνού. Αυτό προκάλεσε κύμα αντιδράσεων και απειλών προς το πρόσωπό της. Η Λασκαρίδου συνέχισε τις σπουδές της σε Μόναχο και Παρίσι και έτσι ήλθε σε επαφή με κινήματα του εξωτερικού και εξελίξεις σε φεμινιστικά ζητήματα. ΄Ένα σχέδιό της από το Δικαστήριο του Μονάχου αποτυπώνει την διεκδίκηση ψήφου από το γυναικείο φύλο. Στην έκθεση συναντούμε 25 έργα των τεσσάρων γυναικών που έκαναν την διαφορά για την σύγχρονη τέχνη, επειδή λειτούργησαν ελεύθερες και αποστασιοποιημένες από τα πρέπει της εποχής τους. Αυτές οι γυναίκες άνοιξαν δρόμους για τις γυναίκες ζωγράφους τότε και στο μέλλον. Τα έργα εντυπωσιάζουν με την χρωστική τους ομορφιά Τα πορτρέτα εκπέμπουν εκλεπτυσμό και αποτελούν ιστορικά ντοκουμέντα των προσώπων μιας άλλης εποχής. Την έκθεση συνοδεύει ένα καλαίσθητο Λεύκωμα που επιμελήθηκε άριστα ο Δημήτρης Παπαγεωργόπουλος γνωστός ερευνητής της νεότερης Ελληνικής ιστορίας της τέχνης. Τα κείμενα επιμελήθηκαν η Βένια Παστάκα Ιστορικός Τέχνης , η Norma Clarke Ομότιμη καθηγήτρια Αγγλικής Λογοτεχνίας Kingston University Aγγλία και Δώρα Μαρκάτου Αφυπ. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων.
ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΕΚΘΕΣΗΣ: 22.9.26 – 31.10.26
Ώρες λειτουργίας: Πέμπτη-Παρασκευή -Σάββατο 11.00-14.00
Πέμπτη-Παρασκευή 17.00-20.00
Επιμέλεια Έκθεσης ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΟΠΟΥΛΟΣ
Π7 EXHIBITION HALL PINDAROY 7
Δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα Δημοπρασιών και Πλειστηριασμών στον ακόλουθο σύνδεσμο: https://www.dimoprasion.gr/tesseris-protopores-ellinides-zografoi-gennisi-tis-gynaikeias-matias/
Αφήστε μια απάντηση